بررسی تأثیر مؤلفه‌های سرمایه‌ اجتماعی بر مدیریت پسماندهای روستایی (مطالعه موردی: روستاهای بخش پادنا در شهرستان سمیرم)

رشد روزافزون جمعیت و افزایش چشمگیر فعالیت‌های انسانی، تغییر الگوهای زندگی و تنوع فزاینده نیازهای بشر منجر به افزایش پسماندهای مختلف در جوامع شهری و روستایی شده است. روستاها به‌خصوص روستاهای حواشی شهرهای بزرگ ایران همچون دیگر جوامع انسانی تحت تأثیر این تحولات و خطرات واقع شده است. ازاین‌رو، پژوهش حاضر به بررسی تأثیر مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی بر مدیریت پسماندهای روستایی در روستاهای بخش پادنا در شهرستان سمیرم از توابع استان اصفهان پرداخته است. تعداد 150 نفر از جامعه آماری مورد نظر به ­عنوان نمونه، انتخاب و اطلاعات به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده در سال 1403 جمع‌آوری شد. نتایج حاصل از تحلیل همبستگی پیرسون نشان داد بین مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی و مدیریت مطلوب پسماندهای روستایی در نمونه مورد مطالعه همبستگی مثبت و معنی‌دار وجود دارد. نتایج استفاده از شبکه عصبی مصنوعی پرسپترون چندلایه نیز نشان داد که اخلاقیات و اعتماد اجتماعی به ترتیب بیشترین اهمیت نسبی را در رفتار مدیریت پسماندهای روستایی ساکنان به خود اختصاص داده ­اند. نتایج تحلیل داده‌ها با استفاده از روش رگرسیون چندمتغیره گام­ به­ گام نشان داد مؤلفه‌های مشارکت و اخلاقیات اجتماعی در میان عناصر تشکیل ‌دهنده سرمایه اجتماعی دارای اثرگذاری مثبت و معنی‌دار بر مدیریت پسماندهای روستایی بودند و بر این مبنا به ­عنوان مؤلفه‌های پیشگو در توضیح رفتار مدیریت پسماند روستایی در منطقه مورد مطالعه شناخته شدند. در نهایت، براساس نتایج به دست آمده، برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری در جهت ترویج و بهبود اخلاقیات و مشارکت اجتماعی در مدیریت مطلوب پسماندهای روستایی از طریق برگزاری کارگاه‌های آموزشی و ارائه مشوق‌های مالی در مناطق روستایی توسط نهادهای ذی ­ربط مورد تأکید قرار گرفت.