تصویر پلیس در رسانه ها و تأثیر آن بر اعتماد عمومی در مواجهه با آسیب‌های اجتماعی

در سال‌های اخیر، تصویر نهاد پلیس در رسانه‌ها نقش مهمی در شکل‌گیری یا تضعیف اعتماد عمومی به کارآمدی و مشروعیت این نهاد داشته است. این پژوهش با هدف بررسی تأثیر بازنمایی‌های رسانه‌ای پلیس بر اعتماد عمومی در زمینه آسیب‌های اجتماعی، با رویکرد کیفی و روش داده‌بنیاد انجام شد. جامعه آماری شامل شهروندان تهرانی بود که به‌صورت هدفمند انتخاب شدند. 24 نفر تا رسیدن به اشباع نظری از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته بررسی شدند و داده‌ها با کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. برای افزایش اعتبار پژوهش، از روش‌های تطبیق داده‌ها، بازنگری شرکت‌کنندگان و شفاف‌سازی فرایند تحلیل استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که تصویر پلیس در اذهان عمومی پدیده‌ای پویا و متأثر از عوامل تاریخی، عملکردی، رسانه‌ای و اجتماعی است. مدل پارادایمی پژوهش، «بازنمایی اجتماعی پلیس در ذهن شهروندان» را به‌عنوان پدیده محوری معرفی کرد که تحت تأثیر شرایط علی (تصویر نمادین-تاریخی و عملکرد پلیس)، شرایط زمینه‌ای (جنسیت، طبقه اجتماعی و محل سکونت) و شرایط مداخله‌گر (رسانه‌های نوین و سنتی) شکل می‌گیرد. رسانه‌های اجتماعی با تقویت بازنمایی‌های منفی و رسانه‌های رسمی با ارائه تصاویر تبلیغاتی یک‌سویه، ادراکات متناقضی ایجاد می‌کنند. نتیجه این فرآیند، نظریه «اعتماد عمومی شکننده در سایه بازنمایی متضاد» است که به کاهش مشروعیت نهادی و همکاری اجتماعی با پلیس منجر می‌شود. این پژوهش بر لزوم بازنگری راهبردهای رسانه‌ای، شفاف‌سازی عملکرد پلیس و ایجاد فضاهای گفت‌وگوی اجتماعی برای تقویت اعتماد عمومی تأکید دارد.